Projek pembangunan besar tiada laporan EIA — bolehkah dihentikan?

Di bawah Perintah Kualiti Alam Sekeliling (Aktiviti Yang Ditetapkan) (Penilaian Kesan Alam Sekeliling) 2015, aktiviti tertentu seperti pembangunan di kawasan tanah tinggi melebihi ketinggian tertentu, perubahan guna tanah berskala besar, atau projek berhampiran kawasan tadahan air diklasifikasikan sebagai 'aktiviti ditetapkan' yang mewajibkan laporan EIA diluluskan oleh Jabatan Alam Sekitar (JAS) sebelum sebarang kerja fizikal bermula, selaras dengan Seksyen 34A Akta Kualiti Alam Sekeliling 1974. Sekiranya pemaju menjalankan kerja tanpa kelulusan EIA yang sepatutnya, ini adalah kesalahan serius yang boleh membawa kepada perintah penghentian kerja, kompaun, dan pendakwaan. Langkah pertama yang disarankan ialah menyemak sama ada laporan EIA bagi projek tersebut telah dipamerkan untuk semakan awam, kerana projek berimpak tinggi dikehendaki melalui proses penyertaan awam sebelum kelulusan diberikan; semakan boleh dibuat melalui pejabat JAS negeri Pahang atau portal rasmi JAS. Jika tiada laporan EIA didapati atau kelulusan tidak dapat disahkan, anda boleh membuat aduan bertulis kepada JAS disertakan gambar dan lokasi tapak, dan turut memaklumkan Pihak Berkuasa Tempatan (PBT) berkenaan kerana kelulusan pelan pembangunan turut memerlukan pematuhan syarat alam sekitar sebelum kebenaran merancang dikeluarkan. Sekiranya kerosakan alam sekitar seperti hakisan tanah atau pencemaran sungai berlaku akibat kerja tanpa kelulusan, penduduk terjejas turut mempunyai hak untuk memfailkan tuntutan sivil di bawah prinsip kacau awam atau kecuaian. Bertindak awal dengan aduan rasmi adalah langkah paling berkesan berbanding menunggu kerosakan berlaku, kerana JAS mempunyai kuasa mengeluarkan perintah larangan segera di bawah Seksyen 31A jika didapati pelanggaran nyata.